Een inductiekookplaat is inmiddels in veel keukens te vinden, en dat is niet voor niets. De plaat werkt anders dan een gas- of elektrisch fornuis. Bij inductie wordt de pan zelf warm, niet de plaat. Dat maakt koken sneller, veiliger en een stuk zuiniger. Maar hoe werkt dat precies, en waar moet je op letten als je zo’n plaat wilt gebruiken of schoonmaken? Dit artikel geeft je een duidelijk overzicht.
Hoe inductie werkt en waarom het zo snel kookt
Onder het glaskeramische oppervlak van een inductieplaat zitten koperen spoelen. Als je de plaat aanzet, sturen die spoelen een wisselend magnetisch veld uit. Dit veld wekt stroom op in de bodem van de pan, en die stroom zorgt voor warmte. De pan warmt dus van binnenuit op, zonder dat de plaat zelf heet wordt. Dit is een groot verschil met gas of gewone elektrische platen, waarbij eerst de plaat of vlam warm wordt en daarna pas de pan. Doordat de warmte direct in de pan ontstaat, kookt water veel sneller. Een liter water staat bij inductie gemiddeld twee keer zo snel te koken als bij gas. Ook de temperatuurregeling is nauwkeuriger. Je kunt binnen enkele seconden schakelen van hoog vuur naar een laag pitje, wat handig is bij sauzen of gevoelige gerechten.
Welke pannen je wel en niet kunt gebruiken
Niet elke pan werkt op een inductieplaat. De bodem van de pan moet magnetisch geleidend zijn. Dat betekent dat pannen van gietijzer of roestvrij staal het goed doen, maar pannen van aluminium, koper of glas niet. Een makkelijke manier om te controleren of je pan geschikt is: houd er een magneet onder. Blijft die plakken, dan werkt de pan op inductie. Werkt hij niet, dan zal de plaat de pan niet herkennen. Veel fabrikanten drukken tegenwoordig een speciaal inductiesymbool op de verpakking of onderkant van de pan, dat lijkt op vier spiraalvormige lijnen. Heb je mooie pannen die niet geschikt zijn? Dan kun je een zogenoemde adapterplaat gebruiken. Dat is een metalen schijf die je tussen de plaat en de pan legt. Het werkt, maar je verliest daarmee een deel van het snelheidsvoordeel dat inductie biedt.
Inductieplaat schoonmaken zonder krassen
Het glaskeramische oppervlak ziet er strak uit, maar vraagt wel wat aandacht bij het schoonmaken. Gemorst eten verbrand niet zo snel op de plaat zelf, omdat het oppervlak nauwelijks warm wordt. Toch kunnen er vlekken ontstaan, zeker van aangekoekte saus of suiker. Suiker is sowieso het grootste probleem: dat kan het oppervlak beschadigen als je het niet snel genoeg wegveegt. Gebruik voor de dagelijkse schoonmaak een microvezeldoek met een beetje afwasmiddel en warm water. Wrijf zacht in cirkels en droog daarna na met een schone doek. Voor hardnekkige vlekken of ingebrande resten kun je een speciale schraper voor keramische platen gebruiken. Die haal je in de meeste supermarkten of bouwmarkten. Gebruik geen schuursponsjes, staalwol of agressieve schoonmaakmiddelen, want die laten krassen achter op het glas. Ook schuurmiddelen en producten op basis van bleekmiddel zijn af te raden. Een speciaal schoonmaakmiddel voor keramisch glas werkt goed bij hardnekkigere vlekken en geeft het oppervlak ook een lichte beschermlaag.
Veiligheid en energieverbruik bij inductie
Een groot voordeel van inductie is de veiligheid. Omdat de plaat zelf niet echt heet wordt, is de kans op brandwonden kleiner. Leg je een theedoek per ongeluk op de plaat, dan zal die niet snel vlam vatten. Let wel op: de plaat kan warm worden door de warmte die vanuit de pan terugkomt, dus raak het oppervlak vlak na het koken niet blindelings aan. Voor mensen met een pacemaker geldt dat ze voorzichtig moeten zijn, omdat het magnetische veld storingen kan veroorzaken. Raadpleeg bij twijfel een arts. Wat betreft energieverbruik scoort inductie beter dan de meeste andere kookmethoden. Omdat de warmte direct in de pan terechtkomt en er weinig verloren gaat aan de omgeving, is het rendement hoog. Geschat wordt dat een inductieplaat zo’n 85 tot 90 procent van de gebruikte energie omzet in bruikbare warmte. Bij gas is dat maar ongeveer 40 procent. Dat scheelt op de lange termijn behoorlijk op de energierekening.
Veelgestelde vragen
Kan ik een gewone pan op een inductieplaat gebruiken?
Niet elke pan is geschikt voor een inductieplaat. Alleen pannen met een magnetische bodem werken, zoals pannen van gietijzer of (magnetisch) roestvrij staal. Houd een magneet onder de pan om te controleren of hij geschikt is. Blijft de magneet plakken, dan kun je de pan gebruiken.
Hoe verwijder ik ingebrande vlekken van de inductieplaat?
Ingebrande vlekken op de inductieplaat verwijder je het best met een speciale keramische schraper en een schoonmaakmiddel voor keramisch glas. Gebruik geen schuursponsjes of agressieve middelen, want die kunnen krassen achterlaten op het oppervlak.
Is een inductieplaat gevaarlijk voor mensen met een pacemaker?
Het magnetische veld van een inductieplaat kan in theorie invloed hebben op een pacemaker. Mensen met een pacemaker doen er goed aan om op korte afstand van de plaat te blijven tijdens het koken en dit te bespreken met hun arts of cardioloog.
Wat is het verschil tussen inductie en keramisch koken?
Bij een keramische kookplaat wordt het oppervlak zelf warm en geeft die warmte door aan de pan. Bij inductie gebeurt het omgekeerde: de pan warmt op door een magnetisch veld, terwijl het oppervlak relatief koel blijft. Inductie is daardoor sneller en zuiniger dan keramisch.
Geef een reactie